W tej części chciałabym przybliżyć dokładniej na czym polega szok kulturowy i jak się on objawia. Posłużę się w tym celu zarówno własnymi doświadczeniami, jak i też teoriami na temat tegoż zjawiska.

Po kilkutygodniowym pobycie w Hiszpanii czułam się niezrozmiana, miałam takie uczucie, że jestem przybyszem z kosmosu, ponieważ moje zachowania odbiegały od standartowych zachowań moich zagranicznych rówieśników. Może do wszystkiego podchodziłam zbyt poważnie, może należało bardziej wyluzować i brać życie takim jakim jest a nie rozsądnie, psychologicznie podchodzić do zastałych mnie tam sytuacji. Nie zmienia to jednak faktu, że rozpoznałam u siebie wszystkie objawy szoku kulturowego, czyli standartowo zareagowałam na nowopowstałe sytuacje w nieznanych jak dotąd mi warunkach. W takiej sytuacji przyklękanie przede mną na ulicy przez dwóch hiszpanskich przechodniów (z racji, że jestem bondynką i ponad przeciętnie rzucam się w oczy na południu Europy), wyprowadziło mnie z równowagi. Takie zachowania niestety zaczeły mnie przerastać.

Kilka słów o definicji tegoż oto pojęcia. Szok kulturowy objawia się lękiem przed nową, dotychczas nieznaną nam obcą kulturą. W nowym środowisku, które zamieszkujemy, nasze standartowe wzorce zachowań, jakie do tej pory stosowaliśmy nie znajdują zastosowania w rzeczywistości. Co jednak gorsze, nasze proponowane rozwiązania wydają się być nieakceptowane oraz uznane za odbiegające od ogólnie przyjętych w tym kraju norm. Zderzenie się kultur powoduje, że osoba która uległa jego wpływowi odizolowywuje się od reszty swoich rówieśników. Nie jest to jednak tylko zjawisko postrzegane negatywnie, można je również rozpatrywać w pozytywnym wymiarze. Poprzez szok kulturowy uświadamiamy sobie odrębność oraz wartość naszej własnej kultury, a dzięki temu zaczynamy postrzegać oraz starać się zrozumieć wzorce zachowań jak dotąd będące dla nas obcymi.

Kalervo Oberg, sam twórca koncepcji szoku kulturowego uważał, że człowiek nawet mimo wykazywania dobrych zamiarów względem obecej kultury, otwarty na odmienność, nie jest w stanie uchronić się przed tym zjawiskiem. Flustracja oraz lęk są więc w takich przypadkach nieuchronne i powodują one odrzucenie kultury kraju docelowego. Po takiej fazie następuje kolejny cykl, który kontrastowo do poprzedniego objawia się stawianiem w idealnym świetle swojego kraju ojczystego. Nawiązuje się wówczas do tylko pozytywnie zapamiętanych chwil i sytuacji z kraju co powoduje, że wiele jej składników wystawianych jest na piedestał. Jako przykład mogę tutaj podać: kulinaria, zwyczaje itp.

Niezależnie więc od tego jakbyśmy się bronili przed szokiem kulturowym, jesteśmy na niego podatni, dlatego warto się dowiedzieć jak się on objawia oraz jak sobie z nim poradzić.